Geneza Projektu PDF Drukuj Email

 

Projekt Podlaski Fundusz Przedsiębiorczości realizowany jest w ramach Umowy z dnia  23.12.2010 r. podpisanej przez Fundację Rozwoju Przedsiębiorczości z Zarządem Województwa Podlaskiego na prowadzenie funduszu pożyczkowego.

Fundusz finansowany jest ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podlaskiego na lata 2007-20013 (Oś Priorytetowa I - Wzrost innowacyjności i wspieranie przedsiębiorczości w regionie, Działanie 1.3 - Wsparcie instytucji otoczenia biznesowego). Całkowita wartość projektu wynosi 15 mln złotych.

Fundacja Rozwoju Przedsiębiorczości jako instytucja pozarządowa będąca prywatna osobą prawną działającą na zasadzie non-profit od 1994 roku podejmuje szereg działań na rzecz wspierania i rozwoju sektora MŚP. Działania te są możliwe dzięki finansowaniu ze środków pochodzących z Unii Europejskiej w ramach dotacji przedakcesyjnych i akcesyjnych, ze środków rządu Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, środków innych Donatorów oraz środków własnych. W wyniku realizowanych projektów poznaliśmy potrzeby i bariery mikro, małych i średnich przedsiębiorstw, w tym również w dostępie do źródeł finansowania.


Jak wynika z naszego doświadczenia problemy podlaskich przedsiębiorców nie odbiegają od problemów, z jakimi borykają się przedsiębiorcy zaliczani do sektora MŚP w innych regionach naszego kraju, jak i w Europie. W warunkach zmian, presji konkurencyjnej, globalizacji średnich i dużych korporacji osiągnięcie przewagi konkurencyjnej przez mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa zależy nie tylko od szybkości i poziomu przystosowania do nowych warunków, ale także od odpowiednich instrumentów finansowania dopasowanych do potrzeb tych firm. Brak środków własnych oraz odpowiedniego finansowania zewnętrznego stanowi istotną przeszkodę w rozwoju firm, co w konsekwencji może wpływać na rozwój całej gospodarki. Na podstawie posiadanego doświadczenia wynika, iż podmioty prowadzące działalność gospodarczą, jako barierę w pierwszej kolejności wymieniają brak środków finansowych, ale również brak wiedzy i umiejętności związanych z systemem dotacji i ich pozyskiwaniem.


Zgodnie z Komunikatem Komisji Europejskiej „Wdrażanie Wspólnotowego Programu Lizbońskiego Nowoczesna Polityka Wzrostu i Zatrudnienia dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw” opublikowanym w Brukseli dn. 10.11.2005 (Kom 2005/551) „małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), czyli takie, które zatrudniają poniżej 250 pracowników, stanowią większą część gospodarki europejskiej: w Unii Europejskiej jest ich około 23 miliony, zapewniają około 75 milionów miejsc pracy i stanowią 99% wszystkich przedsiębiorstw. MŚP stanowią kluczowy element przemysłu europejskiego, a w niektórych sektorach przemysłu, takich jak przemysł włókienniczy, budownictwo czy przemysł meblarski, zapewniają zatrudnienie nawet na poziomie 80%. MŚP są także bogatym źródłem inicjatyw w zakresie przedsiębiorczości, innowacji oraz przyczyniają się do poprawy spójności gospodarczej i społecznej”. W Komunikacie tym podkreśla się iż koniecznym jest wprowadzenie zmian w otoczeniu gospodarczym związanych z zapewnieniem właściwego wsparcia tego sektora. Dokument ten określa ramy dla poszczególnych instrumentów w zakresie polityki przedsiębiorczości w myśl zasady „Think Small First” („najpierw myśl na małą skalę”). Polityka ta ma stanowić wsparcie dla działań związanych z wdrażaniem zintegrowanych wytycznych lizbońskich oraz wspólnotowego programu lizbońskiego. Niniejszy komunikat określa politykę ramową dla działań na rzecz MŚP oraz łączy cele dotychczasowych instrumentów polityki przedsiębiorczości, zwłaszcza Europejskiej Karty Małych Przedsiębiorstw i Planu Działań na rzecz Przedsiębiorczości, dla stworzenia synergii oraz poprawy przejrzystości w zakresie podejścia europejskiej polityki MŚP.

W globalnym kontekście rola małych i średnich przedsiębiorstw stała się jeszcze bardziej istotna, ponieważ tworzą one miejsca pracy, a także odgrywają kluczową rolę dla dobrobytu społeczności lokalnych i regionalnych. Europejskie przedsiębiorstwa pozostające na rynku, średnio zwiększają zatrudnienie o ok. 10–20% w ciągu pierwszych siedmiu lat funkcjonowania. Małe i średnie przedsiębiorstwa borykają się z trudnościami, a w szczególności w obszarze finansowania swoich przedsięwzięć.

Z trudnościami tymi borykają się również przedsiębiorcy z terenu województwa podlaskiego. W wyniku realizowanych działań statutowych prowadzimy m.in. działalność w zakresie doradztwa i informacji odnośnie możliwości wsparcia mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw poprzez uzyskanie dotacji czy też wsparcia finansowego oferowanego przez instytucje parabankowe. Z naszego doświadczenia ze współpracy z przedsiębiorcami wynika iż ponad 30% ogółu naszych klientów zauważa potrzebę łatwiejszego dostępu do finansowania ich działalności. Dotyczy to również inicjatyw gospodarczych podejmowanych na terenach wiejskich naszego województwa. Innymi barierami, na które wskazują przedsiębiorcy są ciągłe zmiany w prawie podatkowym, brak wsparcia dla rozpoczynających lub chcących rozwijać się firm w postaci kredytów, poręczeń, dostępu do nowoczesnych technologii.

Ważnym dokumentem odpowiadającym na te potrzeby jest opracowana i wdrażana Strategia Rozwoju Kraju 2007-2015 przygotowana przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego w listopadzie 2006 roku. W dokumencie tym w zakresie Priorytetu I Wzrost konkurencyjności i innowacyjności gospodarki znalazły się zapisy dotyczące rozwoju przedsiębiorczości. Według tego dokumentu „rozwój przedsiębiorczości będzie kreowany poprzez tworzenie przyjaznego otoczenia prawnego, finansowego oraz instytucjonalnego przyczyniającego się do powstawania i wzrostu przedsiębiorstw, zwłaszcza małych i średnich oraz kształtowania postaw przedsiębiorczych i innowacyjnych”. W Strategii tej zakłada się m.in. ułatwienia w dostępie do technologii i kapitału w celu stworzenia dogodnych warunków dla finansowania przedsiębiorczości. Celowi temu będzie także służył dostęp do wysokiej jakości usług świadczonych przez instytucje otoczenia biznesu, ułatwienie możliwości finansowania inwestycji, działania na rzecz rozbudowy nowoczesnej infrastruktury dla prowadzenia działalności gospodarczej oraz pomoc w dostępie do wiedzy i doradztwo. Strategia Rozwoju Kraju na lata 2007-2015 wielką rolę przywiązuje do zwiększenia dostępu sektora MSP do zewnętrznego finansowania inwestycji. Ze względu na wysokie wymogi instytucji bankowych „szczególnego znaczenia nabiera rozwój systemu gwarancji, poręczeń kredytowych i funduszy pożyczkowych. Dotyczyć to powinno w szczególności przedsięwzięć innowacyjnych". Podstawową zasadą wynikającą z tego dokumentu jest zasada, że wydatkowane środki publiczne służą aktywizacji środków własnych małych i średnich przedsiębiorstw, a nie ich zastępowaniu.


Bardzo ważnym dokumentem dotyczącym potrzeb i barier mikro, małych i średnich przedsiębiorstw w dostępie do finansowania na obszarze realizacji Projektu jest przyjęta w dniu 30 stycznia 2006 roku Strategia Rozwoju Województwa Podlaskiego do 2020 roku. Zgodnie z tą Strategią „według danych REGON w 2004 roku w województwie podlaskim zarejestrowanych było 90,9 tys. podmiotów gospodarki narodowej, w tym 96,7% w sektorze prywatnym. Duże znaczenie w gospodarce regionu odgrywa sektor małych i średnich przedsiębiorstw, którego udział w ogólnej liczbie przedsiębiorstw wynosi 99,8%. Ich rozkład terytorialny jest bardzo nierównomierny. Główne skupiska MSP koncentrują się w miastach”. Dokument ten określa podstawowe bariery rozwoju tego sektora. Są to: brak własnych środków oraz niedobór zewnętrznych źródeł finansowania, trudności z uzyskaniem kredytu, bariery rynkowe obejmujące popyt na rynku wewnętrznym i rynkach zagranicznych oraz konkurencję, bariery związane z zasobami pracy (niewłaściwe przygotowanie zawodowe pracowników, brak środków na sfinansowanie szkoleń i kursów dla zatrudnionych). W dokumencie tym zauważa się również konieczność stymulowania rozwoju otoczenia rolnictwa i wzrostu zatrudnienia pozarolniczego na wsi m.in. w zakresie wspierania rozwoju i tworzenia przedsiębiorczości szczególnie poza tradycyjnymi sektorami działalności na obszarach wiejskich.


Strategia Rozwoju Województwa Podlaskiego zauważa konieczność rozwoju otoczenia gospodarki i biznesu w zakresie obsługi finansowej, rozwoju systemu doradztwa dla podmiotów gospodarczych, w zakresie pozyskiwania funduszy na rozwój, tworzenia nowych i wspieranie istniejących funduszy pożyczkowych, dotacji, venture-capital, inkubatorów przedsiębiorczości itp. W dokumencie tym wymienione są także kluczowe gałęzie gospodarki województwa podlaskiego jakimi jest przemysł spożywczy, przemysł drzewny i meblarski, przemysł maszynowy oraz turystyka”.


Zgodnie z omawianym dokumentem jednym z elementów realizacji Strategii Województwa jest rozbudowa systemu funduszy, którego celem jest zwiększenie dostępności do zewnętrznych źródeł finansowania, wzrost aktywności inwestycyjnej oraz wzrost aktywności do podejmowania działalności gospodarczej. Rozbudowa systemu funduszy „odbywa się zgodnie z rządowym programem Kapitał dla Przedsiębiorczych”. Nie bez znaczenia jest także plan utworzenia Krajowego Funduszu Kapitałowego, którego celem jest udzielenie wsparcia finansowego funduszom kapitałowym inwestującym w małe i średnie przedsiębiorstwa.


Ograniczone środki finansowe, z których mogą skorzystać mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa województwa podlaskiego tworzą największą barierę w ich rozwoju. Ważnym jest, aby wspierać je poprzez współpracę instytucji pożyczkowych, które będą dysponowały łatwiej dostępnymi środkami finansowymi niż oferują instytucje bankowe. Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa w znacznie większym stopniu niż firmy duże korzystają w swojej działalności przy finansowaniu ze źródeł własnych oraz środków dostępnych poza ofertą banków. Duża część barier utrudniających dostęp tej grupy do kapitału zewnętrznego związana jest z większym ryzykiem udzielania kredytu tym przedsiębiorcom przez banki. Z wyższego ryzyka wynika bowiem konieczność odpowiedniego zabezpieczenia ustalonego na bardzo wysokim pułapie i nadrzędność oceny bieżącej sytuacji MSP wobec jego historii kredytowej. Bariera ta bardzo często wyklucza omawianych przedsiębiorców z uzyskania kredytu w banku. Można stwierdzić na podstawie 13 letniej praktyki, iż pożyczkobiorcy którzy korzystają ze wsparcia finansowego w formie pożyczek udzielanych przez naszą Fundację, są po jej spłacie mile widzianym klientem w bankach. Wsparcie funduszu pożyczkowego jest obwarowane również wieloma wymogami, jednakże są to wymogi o wiele mniejsze niż oczekują banki. Można stwierdzić więc, że współpraca z naszym funduszem tworzy także pożądaną przez instytucje bankowe historię kredytową przedsiębiorców korzystających ze wsparcia Funduszu.

Zapraszamy do korzystania z pozyskanych środków finansowych Przedsiębiorców z terenu województwa podlaskiego lub prowadzących działalność na terenie naszego województwa.